Polskie malarki na Montparnassie

15.09. (środa) g. 18:00 OnlineZoom / Facebook

Anna Bilińska-Bohdanowiczowa - Autoportret (1887). Olej na płótnie.  Muzeum Narodowe w Krakowie.

Anna Bilińska-Bohdanowiczowa – Autoportret (1887). Olej na płótnie.
Muzeum Narodowe w Krakowie.

„Nieznane losy wybranych polskich malarek w Paryżu w końcu XIX i w pierwszej połowie XX wieku; ich drogi do samostanowienia” – wykład Sylwii Zientek, autorki biograficznej książki „Polki na Montparnassie”, z cyklu „Kobiety w historii Francji. Droga do uzyskania pełnych praw”

W Polsce czasów zaborów zabraniano kobietom nie tylko portretowania żywych modeli, ale nawet malowania obrazów historycznych. Ówcześni artyści – z Matejką na czele – uważali, że malarstwo jest wbrew naturze kobiety. Najodważniejsze wsiadały więc w pociąg do Paryża, by tam uczyć się, rozwijać i spełniać marzenia o karierze. Były pionierkami wyzwolenia kobiet spod jarzma konwenansów, dyskryminacji obyczajowej i ekonomicznej. Paryż ułatwiał im drogę do samostanowienia, ale nie od razu i nie za darmo. Nie dość, że wciąż nie mogły uczyć się razem z kolegami mężczyznami, to jeszcze musiały płacić o wiele wyższe czesne za pobieranie nauk w paryskich akademiach sztuki. Ciężko pracowały, nie godząc się na wykluczenie ze świata sztuki. Na paryskim Montparnassie mogły wreszcie żyć jak chciały, afiszując swą niezależność finansową, walcząc o sprzedaż swych obrazów, niejednokrotnie pracując jako dekoratorki teatrów i sklepów, jako projektantki graficzne dla kolorowych czasopism, wreszcie jako kreatorki mody. Bywało, ze przymierały głodem – konkurencja była ogromna i cena za wolność wysoka.  

Anna Bilińska-Bohdanowicz, przedwcześnie zmarła, jako pierwsza polska malarka cieszyła się międzynarodową karierą; Alicja Halicka, ukrywająca swą twórczość przed mężem, znanym malarzem, stała się cenioną kobietą-kubistką; obrazy Meli Muter, przyjaciółki Władysława Reymonta i R.M Rilkego, ulubionej portrecistki paryskich elit międzywojnia, żyjącej w nędzy, dziś poszukiwane są przez kolekcjonerów na całym świecie. Maria Dulębianka, propagatorka równouprawnienia kobiet, została partnerką  życiową Marii Konopnickiej. Aniela Pająkówna utrzymywała ojca swej córki, Stanisława Przybyszewskiego, niewiernego kochanka. Irena Reno, bezpruderyjna, umiejąca cieszyć się życiem, nie bała się żyć w trójkącie z dwoma mężczyznami. Sylwia Zientek dotarła do unikalnych, często nigdy niepublikowanych materiałów, na których oparła swoją napisaną z pasją i miłością książkę. Jej tłem są niezwykle burzliwe czasy: od zaborów, przez trudy wojny 1914-1918, szaleństwo lat 20., niepokój lat 30., tragedie II wojny światowej.

Sylwia Zientek, pisarka, autorka powieści, głównie historycznych, opowiadań oraz licznych publikacji biograficznych poświęconych sztuce miedzy innymi w Skarpie Warszawskiej czy na portalu Niezła Sztuka. Wydała m.in. sagę warszawską „Hotel Varsovie”, książki „Kolonia Marusia” i „Miraże”, a w maju 2021 „Polki na Montparnassie” – portret biograficzny polskich malarek tworzących w Paryżu w końcu XIX i w pierwszej połowie XX wieku. Absolwentka prawa na Uniwersytecie Warszawskim oraz Centrum Studiów Latynoamerykańskich. Po wielu latach pracy porzuciła zawód prawniczki dla pisania. Mama trójki dzieci. Entuzjastka sztuki, zwłaszcza malarstwa. Uwielbia podróże śladami artystów oraz sekretne życie muzeów.

Wykłady organizowane przez Dom Bretanii odbywają się online za pośrednictwem aplikacji ZOOM pod linkiem:
https://zoom.us/j/97404943453?pwd=QjI3ak1CcDNZWmtGUGt3akc4eXJ1dz09
Meeting ID / ID de réunion : 974 0494 3453
Passcode / Code secret : 121035
Warto wcześniej zainstalować sobie na komputerze/telefonie aplikację Zoom (pobierz TUTAJ) i utworzyć sobie konto, aby w momencie rozpoczęcia wykładu móc z niej korzystać po zalogowaniu i kliknięciu w powyższy link. Jeśli nie mają Państwo aplikacji Zoom, można obejrzeć wykład również z poziomu przeglądarki internetowej (bez instalowania aplikacji), ale może to się wiązać ze znacznym obniżeniem jakości połączenia (przerywanie), które może wręcz uniemożliwić komunikację. Aby dołączyć do spotkania z poziomu okna przeglądarki internetowej, po kliknięciu w powyższy link, kliknąć dwukrotnie ANULUJ uruchamiające się automatycznie okienko pobierania pliku instalacyjnego i wybrać opcję (poniżej) „Join from your browser”/”Rejoindre depuis le navigateur”. Następnie należy nadać sobie jakieś imię/pseudonim i potwierdzić, że nie jest się robotem (Captcha code). Przy dołączaniu do spotkania należy uruchomić AUDIO (Join audio), aby słyszeć wypowiedzi na platformie.
Wykłady będą również transmitowane na żywo na stronie Domu Bretanii na Facebooku, a ich zapis pozostanie dostępny przez tydzień pod adresem: https://www.facebook.com/dom.bretanii/videos