Raport podsumowujący staże w Strasbourgu i Lizbonie

Raport podsumowujący odbyty staż w Strasburgu i Lizbonie w ramach programu Erasmus + „Mobilność kadry edukacji dorosłych”

EU flag-Erasmus+_vect_POS

Dotyczy projektu nr 2017-1-PL01-KA104-037920  „Zwiększenie innowacyjności szkoły językowej poprzez wprowadzenie nowych technologii do procesu nauczania, poszerzenie kompetencji kulturowych lektorów oraz modernizację zarządzania”

 

W dniach 3-7.07.2017 grupa 7 lektorów języka francuskiego (Anna Starosta, Magdalena Grząślewicz, Małgorzata Bielska, Monika Błażejczyk, Nelli Sołonko, Magdalena Terech, Arthur Zdebski)  z Ośrodka Nauczania Języków Romańskich w Poznaniu wzięła udział w stażu językowo-dydaktycznym w Strasburgu. 1 lektorka języka portugalskiego (Elżbieta Dolińska) uczestniczyła w podobnym stażu w Lizbonie w dniach 18-22.09 2017. 2 osoby z działu administracyjnego (Anna Starosta i Magdalena Grząślewicz) Ośrodka Nauczania Języków Romańskich  wzięły udział w aktywności typu „job shadowing” w Strasbourgu w dniach 10-13.07.2017

Instytucją, która przyjęła i szkoliła lektorów języka francuskiego była szkoła CIEL de Strasbourg, działająca przy Izbie Przemysłowo-Handlowej w Strasbourgu. Szkoła ta została przez nas wybrana na partnera ze względu na swoje długoletnie doświadczenie oraz znak jakości Label Qualité FLE, który jest gwarantem wysokiego poziomu oferowanej wiedzy. W Lizbonie instytucją, która przyjęła naszą lektorkę była szkoła CIAL, wybrana również ze względu na wysoki poziom nauczania potwierdzony 50-letnim doświadczeniem i międzynarodowymi certyfikatami Eaquals oraz DGERT.

Szkolenie w Strasbourgu obejmowało 25,5 godzin zajęć dydaktyczno-kulturowych, a szkolenie w Lizbonie obejmowało 30 h zajęć .

Job shadowing obejmował 20 godzin obserwacji pracy sekretariatu, administracji szkoły oraz lektorów.

Podczas szkolenia lektorzy mieli okazję zapoznać się z różnego rodzaju platformami e-learningowymi, ich zastosowaniem i wykorzystaniem do prowadzenia zajęć, poznać koncepcję nauczania hybrydowego, omawiać metodologię projektu z wykorzystaniem materiałów autentycznych, dyskutować o wykorzystywaniu mediów społecznościowych i różnych aplikacji do nauczania języków obcych.

W ramach zajęć językowo-kulturowych były omawiane kwestie zmian, jakie zachodzą w języku, zwłaszcza języku młodzieżowym i potocznym, nauczania języka poprzez wykorzystanie  tekstów humorystycznych, odbył się warsztat poświęcony wykorzystaniu piosenki na zajęciach językowych, przybliżone też zostały bogactwo i różnorodność  kulturowa krajów z kręgu frankofońskiego i luzofońskiego. W ramach dydaktyki kulturowej została też przybliżona specyfika i złożoność kulturowo-językowa Alzacji.  Z pewnością niezapomnianym przeżyciem była wizyta w Parlamencie Europejskim, gdzie uczestniczyliśmy m.in. w sesji zorganizowanej ku pamięci Simone Veil.

W drugiej części stażu, 2 osoby z sekretariatu Ośrodka Nauczania wzięły udział w szkoleniu typu job shadowing. Szkolenie to obejmowało obserwację pracy sekretariatu działu nauczania CIEL, obserwację zajęć prowadzonych przez nauczycieli języka francuskiego w grupach na różnych poziomach zaawansowania, zaznajamianie się z funkcjami i możliwościami jakie daje  platforma e-learningowa  (praca odbywała się pod kierunkiem pani Anny D’Aquin), pogłębioną refleksję nad nauczaniem hybrydowym, porównywanie sposobu rekrutacji słuchaczy w CIEL i w Domu Bretanii,  przeprowadzania testów, ewaluacji studentów, rekrutacji lektorów. W ramach zajęć dodatkowych wzięliśmy udział w wycieczce Grande Route des Vins oraz zwiedziliśmy Parlament Europejski w Strasburgu.

Po zakończeniu szkolenia, wśród jego uczestników została przeprowadzona ankieta podsumowująca zarówno stronę organizacyjną jak i merytoryczną odbytych szkoleń. Wyniki ankiety wskazały, że 100% uczestników oceniło je bardzo dobrze, zarówno jeśli chodzi o etap przygotowujący do wyjazdu, jak i w trakcie trwania szkoleń, doceniając zarówno dobrą organizację wyjazdów jak i ich merytoryczną zawartość i przygotowanie osób prowadzących zajęcia.

W październiku 2017 odbyło się zebranie podsumowujące staże odbyte w ramach programu Erasmus + w Strasbourgu oraz Lizbonie. W trakcie zebrania został przeprowadzony wywiad ustny dotyczący stopnia satysfakcji z odbytego stażu. Zostały tez omówione sprawy związane z wdrażaniem nowo poznanych rozwiązań w celu unowocześnienia funkcjonowania naszej szkoły językowej: została wybrana i zakupiona platforma e-learningowa Langlion, służąca jako nowoczesny sposób komunikacji między sekretariatem, lektorami i słuchaczami, jako wspomaganie lekcji prowadzonych metodą klasyczną oraz jako bank wymiany pomysłów pomiędzy lektorami. Ustalony został harmonogram tworzenia scenariuszy lekcji dostępnych na naszej stronie internetowej na zasadzie otwartej licencji. Lektorzy zostali poinformowani o planowanym zakupie i montażu dwóch projektorów multimedialnych do salek lekcyjnych. Został wzmocniony sygnał łącza WIFI ze względu na zainteresowanie lektorów po odbytym stażu  wykorzystywaniem materiałów dostępnych on-line. Została też zamówiona prenumerata czasopism edukacyjnych do nauki języka francuskiego „Bien dire” na poziomie początkującym i średniozaawansowanym, z całym pakietem towarzyszących im ćwiczeń on-line.

W październiku 2017 roku odbyły się warsztaty, w trakcie których uczestnicy stażu podzielili się swoimi wrażeniami, doświadczeniem, nabytą wiedzą z tymi lektorami Domu Bretanii, którzy w nim nie mogli wziąć udziału. Oprócz części teoretycznej miały miejsce również zajęcia praktyczne, czyli praca w grupach, w których animatorami były osoby przeszkolone w ramach mobilności. W ramach pracy w grupach uczestnicy pracowali na materiałach ze stażu i poznawali w praktyce jak wygląda nauczanie hybrydowe. Każdy uczestnik dostał pakiet materiałów dydaktycznych, jakie zostały przywiezione ze stażu, zawierający adresy ciekawych i wartościowych pod względem dydaktycznym stron internetowych, linki do ciekawych filmików, podcastów czy blogów związanych z nauką języka. Położono też nacisk na sprawy związane z wdrażaniem nowo poznanych rozwiązań w celu unowocześnienia funkcjonowania naszej szkoły językowej, zwłaszcza z zaprezentowaniem i przeszkoleniem dotyczącym platformy e-learningowej.  Lektorzy dowiedzieli się o zakupie dwóch projektorów do sal lekcyjnych i zostali zachęceni do efektywnego ich wykorzystywania. Wszyscy lektorzy zostali przeszkoleni z obsługi tych projektorów. Lektorzy zostali również poinformowani o prenumeracie czasopisma „Bien dire”.

Jednocześnie na stronie internetowej  Domu Bretanii i na naszym fanpage’u zostały umieszczone informacje na temat odbytego szkolenia w ramach programu Erasmus +  i w konsekwencji  podniesienia kwalifikacji naszej kadry lektorskiej, wprowadzenia nowoczesnej platformy e-learningowej i rozszerzenia oferty o kursy on-line. Informacje o możliwości nauczania on-line zostały też rozpowszechnione w podpoznańskich domach kultury (Kórnik, Przeźmierowo, Kwilcz, Środa Wlkp) oraz w kilku ośrodkach zdrowia (Poradnia Lekarza Pierwszego Kontaktu Nowamed, Oddział Chorób Tropikalnych i Pasożytniczych) oraz w Fundacji Dobrze, że jesteś.

W lutym 2018 roku, po I semestrze nauki, zostały przeprowadzone dwie ankiety: jedna wśród słuchaczy Domu Bretanii, druga zaś wśród przeszkolonych lektorów.

Ankieta przeprowadzona wśród słuchaczy dotyczyła częstotliwości wykorzystywania na zajęciach materiałów pochodzących z Internetu, materiałów autentycznych,  wprowadzania zagadnień kulturowych i wykorzystywania platformy e-learningowej. W ankiecie wzięło udział 68 słuchaczy.  100 % wskazało, że lektorzy często wykorzystują dodatkowe materiały spoza podręczników i często wprowadzają elementy dydaktyki kulturowej. Jednocześnie 100 % badanych również wskazało, że w zbyt małym zakresie lektorzy wykorzystują na zajęciach i do komunikacji naszą platformę.

Również ankieta przeprowadzona wśród lektorów wykazała, że używanie platformy e-learningowej nie jest jeszcze rozpowszechnione, natomiast podkreślali, że wzrosła ich świadomość konieczności korzystania z zasobów internetowych i wprowadzania dydaktyki kulturowej. Ponadto lektorzy zwracali uwagę na to, że staż pomógł im zerwać z rutyną w nauczaniu i zwiększył ich motywację do pracy.

W marcu 2018 odbyło się spotkanie z uczestnikami stażu w Strasburgu i Lizbonie, mające na celu podsumowanie I semestru nauczania oraz analizę ankiet. W trakcie spotkania omawiano kwestie wdrażania nowych pomysłów z użyciem narzędzi TIK. Przypomniano o wprowadzeniu nowego narzędzia jakim jest platforma e-learningowa, służąca do usprawnienia kontaktów na linii lektor-uczeń oraz wzbogacenia zajęć o elementy spoza podręcznika,   aktywizująca uczniów i wspomagająca proces nauczania. Podkreślono, że większość lektorów używa platformy jako narzędzia komunikacji, natomiast nie w pełni wykorzystuje jej możliwości w zakresie wzbogacania zajęć o materiały autentyczne, dodatkowe ćwiczenia, testy itd.  Omawiano też kwestię wprowadzania dydaktyki kulturowej na zajęciach. Wszyscy lektorzy (co też potwierdziły wcześniejsze ankiety) zadeklarowali wykorzystanie na zajęciach nabytych wiadomości (o Alzacji, Strasburgu, dwujęzyczności, dwukulturowości tego regionu, Parlamencie Europejskim, Lizbonie). W podsumowaniu spotkania została nakreślona linia działania na kolejny semestr. Stwierdziliśmy, że dydaktyka kulturowa nadal powinna być silnie obecna w trakcie prowadzenia lekcji, zwłaszcza że są to tematy, które bardzo interesują naszych słuchaczy. Równie dużym zainteresowaniem cieszą się zajęcia, na których lektorzy prezentują Frankofonię i Luzofonię  (w dużej mierze bazując na materiałach ze stażu).  Jeśli chodzi o platformę e-learningową, lektorzy powinni zwiększyć efektywność jej użytkowania, nie wykorzystując jej tylko jako elektronicznego dziennika ale również jako miejsca, gdzie mogą zamieszczać dodatkowe materiały, ćwiczenia, tworzyć własne testy, wykorzystując dokumenty autentyczne. Lektorzy zobowiązali się do częstszego i bardziej efektywnego wykorzystywania na zajęciach platformy e-learningowej oraz projektorów.

W trakcie roku szkolnego lektorzy pisali scenariusze zajęć, które zostały umieszczone na naszej stronie internetowej na zasadzie otwartej  licencji. Scenariusze te można znaleźć pod linkiem: https://dombretanii.org.pl/kursy-jezykowe-i-egzaminy/erasmus/scenariusze-zajec. Ponadto w 8 grupach  prowadzonych przez lektorów, którzy wzięli udział w szkoleniu, zostały przeprowadzone hospitacje. Na wszystkich obserwowanych zajęciach lektorzy wykorzystywali materiały spoza podręcznika, wychodzili poza standardowe nauczanie wprowadzając treści z zasobów internetowych, wykorzystywali projektory multimedialne. Wszyscy lektorzy dostali także certyfikaty Europass Mobilność.

Na koniec roku szkolnego, w czerwcu 2018 ponownie zostały przeprowadzone ankiety wśród słuchaczy. W badaniu wzięły udział 52 osoby. Tym razem w ankiecie  wnioski pozytywne były podobne jak w ankietach z lutego, natomiast wyraźnie wzrosła ilość osób, które uznały, że używanie platformy e-learningowej i wykorzystywanie projektorów oraz dodatkowych materiałów internetowych odbywa się często (odpowiedzi takiej udzieliło 31 osób). Podobnie ankieta przeprowadzona wśród lektorów, wskazała, że i dla nich platforma oraz dodatkowe materiały internetowe stały się narzędziem często wykorzystywanym na zajęciach.

W dniu 15.06.2018 odbyło się spotkanie ewaluacyjne podsumowujące projekt jakim był wyjazd naszej kadry na szkolenia do Strasbourga i Lizbony. Oprócz omówienia wyników ankiet, projekt ten został przeanalizowany całościowo. Stwierdziliśmy, że grupa 8 lektorów biorących udział w szkoleniu wróciła z nowymi pomysłami, zainspirowana możliwościami jakie dają multimedia. Dzięki temu w istotny sposób poprawiliśmy jakość i atrakcyjność kursów językowych wzbogacając ich treść o zasoby internetowe, wykorzystując różnego rodzaju aplikacje mobilne typu Quizlet, Le Cojugueur, Acapella czy polecane strony internetowe jak np. ver-tall, Wordle, FUN Mooc, Projet Voltaire będące doskonałym uzupełnieniem tradycyjnych stacjonarnych kursów językowych. Korzystamy od tamtej pory regularnie z takich programów jak Movie Maker przygotowując dla naszych słuchaczy prezentacje multimedialne stanowiące swoiste urozmaicenie i wzbogacenie przebiegu lekcji. Z rozwiązań tych korzystają również koledzy i koleżanki, którzy nie pojechali na staż. Platforma Langlion wzmocniła komunikację między lektorami, wymianę materiałów i pomysłów dydaktycznych między nimi. Zyskaliśmy też dzięki tej platformie  możliwość sprawdzania krótkich wypowiedzi pisemnych poza kursem stacjonarnym, przekazywania dodatkowych materiałów usprawniających przyswajanie wiedzy i doskonalenie umiejętności nabywanych na zajęciach regularnych. Słuchacze mogą kontaktować się ze sobą za pośrednictwem tej platformy, realizując różnego typu zadania, projekty będące przedłużeniem pracy na kursie stacjonarnym, podyktowane przez lektora prowadzącego daną grupę.

Pobyt w Strasbourgu pozwolił  kadrze nauczycielskiej, w istotnym stopniu, podnieść własne kompetencje języków, biorąc pod uwagę język jako żywą materię nieustanie podlegającą ewolucji.

Dzięki temu, że lektorzy kładą teraz większy nacisk na zagadnienia kulturowe i obyczajowe, wśród kursantów wzrasta wiedza na temat wielokulturowości wielu dzisiejszych społeczeństw oraz wyzwań, jakie wielokulturowość wnosi. Temat ten jest podejmowany w merytoryczny sposób, na konkretnych przykładach z życia krajów francuskojęzycznych oraz luzofońskich.

Wielką wartością stażu jest bez wątpienia zintegrowanie zespołu lektorskiego, co było wielokrotnie podkreślane przez samych lektorów. Staż przyczynił się nie tylko do podniesienia ich kwalifikacji językowych i pedagogicznych, do wzrostu świadomości, jaką wartością jest przekazywanie elementów kulturowych, ale również wzmocnił ich motywację do pracy i poczucie odpowiedzialności za Ośrodek Nauczania Języków Romańskich w Domu Bretanii.